[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 4، شماره 2 - ( 1396 ) ::
جلد 4 شماره 2 صفحات 60-43 برگشت به فهرست نسخه ها
وراثت صفات زراعی و فیزیولوژیک در نتاج حاصل از تلاقی ارقام گندم نان مغان3 و ارگ تحت شرایط تنش کمبود آب
سهیلا شایان، محمد مقدم واحد*، مجید نوروزی، ابوالقاسم محمدی، محمود تورچی، بفرین مولایی
چکیده:   (14847 مشاهده)
تنش خشکی از عوامل کاهش دهنده عملکرد در سطح جهان محسوب می­شود. با توجه به این­که گندم بیشتر در نواحی نیمه خشک کشت می­شود، امروزه توجه زیادی به ایجاد ارقام متحمل به تنش خشکی معطوف شده است. در این پژوهش نحوه وراثت برخی از صفات زراعی و فیزیویولوژیکی در نسل­های مختلف حاصل از تلاقی دو رقم ارگ (والد متحمل به خشکی) و مغان 3 (والد حساس به خشکی) در شرایط مزرعه از طریق تجزیه میانگین نسل­ها در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز در سال زراعی 193-1392 مورد مطالعه قرار گرفت. آزمایش به صورت کرت­های خرد شده در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در دو تکرار صورت پذیرفت. شرایط آبیاری در کرت­های اصلی و نسل­های مورد مطالعه در کرت­های فرعی قرار گرفتند. پس از گرده­افشانی به منظور اعمال تنش کم­آبی،  قطع آبیاری تا انتهای فصل برای کرت­های واجد تنش صورت گرفت. در تجزیه واریانس اختلاف معنی­داری در بین نسل­های مختلف از نظر صفات ارتفاع بوته، طول پدانکل، طول برگ پرچم، عرض برگ پرچم، تعداد پنجه بارور، میزان کلروفیل برگ، دمای برگ، تعداد روز تا رسیدگی، وزن سنبله، وزن کاه، بیوماس، عملکرد دانه و شاخص برداشت مشاهده شد. اثر متقابل نسل در شرایط آبیاری تنها برای عملکرد دانه معنی­دار بود. بعد از تجزیه میانگین نسل­ها در دو شرایط عادی و تنش خشکی، کای اسکور مدل سه پارامتری برای کلیه صفات مورد مطالعه معنی­دار بود که حاکی از حضور اثرات متقابل غیر آللی در وراثت این صفات بود. دامنه وراثت پذیری عمومی و خصوصی برای صفات مورد مطالعه به ترتیب در شرایط عادی 946/0-502/0 و 429/0-244/0 و در شرایط تنش کم­آبی 951/0-653/0 و 377/0-221/0 به دست آمد. متوسط درجه غالبیت برای کلیه صفات مورد مطالعه در هر دو شرایط عادی و تنش کم­آبی بیشتر از یک بود که وجود پدیده فوق غالبیت را در کنترل این صفات نشان داد و مقدار پایین وراثت پذیری خصوصی را توجیه کرد. در هر دو شرایط، واریانس غالبیت بزرگ­تر از واریانس افزایشی برای تمامی صفات بود. این نتایج لزوم بهره­برداری از اثرات غالبیت ژنی در برنامه­های اصلاحی گندم در صورت فراهم شدن تولید واریته­های هیبرید یا انجام گزینش در نسل­های تفرق پیشرفته را نشان می‌دهد هر چند که به علت مشکل انتقال گرده، تولید واریته های هیبرید در گندم در سطح محدودی صورت می گیرد.
واژه‌های کلیدی: تجزیه میانگین نسل‌ها، تنش خشکی، گندم، وراثت پذیری
متن کامل [PDF 670 kb]   (1502 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ژنتیک گیاهی
دریافت: 1395/11/19 | پذیرش: 1396/10/13
فهرست منابع
1. Abedi, J., Baghizadeh, A. and Mohammadi-Nejad, G. (2015). Genetic analysis for some morphological traits in bread wheat under drought stress condition using generations mean analysis. Journal of Stress Physiology and Biochemistry, 11(2): 40-48.
2. Akhtar, N. and Chowdhry, M.A. (2006). Genetic analysis of yield and some other quantitative traits in bread wheat. International Journal of Agriculture and Biology, 4: 523-527.
3. Amawate, J.S. and Behl, P.N. (1995). Genetic analysis of some quantitative components of yield in bread wheat. Indian Journal of Genetics and Plant Breeding, 55: 120-125.
4. Anonymous (2013). Identification and releasing of new wheat and barley cultivars adapted to drought prone environments. South Khorasan Agricultural and Natural Resources Research and Training Center (In Persian).
5. Asadi, A.A., Valizadeh, M., Mohammadi, S.A. and Khodarahmi, M. (2015). Genetic analysis of some physiological traits in wheat by generations mean analysis under normal and water deficit conditions. Biological Forum, 7: 722-733.
6. Bilgin, O., Kutlu, I and Balkan, A. (2016). Gene effects on yield and quality traits in two bread wheat (T. aestivum L.) crosses. International Journal of Crop Science and Technology, 2: 1-10.
7. Blum, A. (1988). Plant Breeding for Stress Environments. CRC Press, Boca Raton. USA.
8. Cheloei, GH.R., Mohammadi, A., Bihamta, M.R., Ramshini, H.A. and Najafian, G. (2012). Inheritance of drought tolerance in bread wheat using generation mean analysis. Journal of Plant Production, 19(1): 43-66.
9. Chowdhry, M.A., Rasool, I., Khaliq, I., Mahmood, T. and Gilani, M.M. (1999). Genetics of some metric traits in spring wheat under normal and drought environment. Rachis Newsletter, 18: 34-39.
10. Daryanto, S., Wang, L. and Jacinthe, P.A. (2016). Global Synthesis of Drought Effects on Maize and Wheat Production. PLoS ONE 11(5): e0156362. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0156362 [DOI:10.1371/journal.pone.0156362.]
11. Edwards, I.B. (2001). Hybrid wheat. In: Bonjean, A.P. and Angus, W.J. (Eds.). The World Wheat Book, A History of Wheat Breeding, pp. 1017–1045. Lavoisier Inc., Paris.
12. Edvards, L., Ketata, H. and Smith, E.L. (1976). Gene action of heading date, plant height and other characters in two winter wheat crosses. Crop Science, 16: 275-279. [DOI:10.2135/cropsci1976.0011183X001600020029x]
13. Erkul, A., Unay, A. and Konak, C. (2010). Inheritance of yield and yield components in a bread wheat (Triticum aestivum L.) cross. Turkish Journal of Field Crops, 15: 137-140.
14. Eshghi, R., Ojaghi, J., Rahimi, M. and Salayeva, S. (2010). Genetic characteristics of grain yield and its components in barley (Hordeum vulgare L.) under normal and drought conditions. Journal of Agriculture and Environmental Sciences, 9: 519-528.
15. Gamble, P.E. and Burke, J.J. (1984). Effect of water stress on the chloroplast antioxidant system. Alterations in glutathione reductase activity. Plant Physiology, 76: 615-621. [DOI:10.1104/pp.76.3.615]
16. Guo, X.Y., Zhang, X.S. and Huang, Z.Y. (2010). Drought tolerance in three hybrid poplar clones submitted to different watering regimes. Journal of Plant Ecology, 3(2): 79-87. [DOI:10.1093/jpe/rtq007]
17. James, R.A., Rivelli, A.R., Munns, R. and Caemmerer, S.V. (2002). Factors affecting CO2 assimilation, leaf injury and growth in salt-stressed durum wheat. Functional Plant Biology, 29: 1393-1403. [DOI:10.1071/FP02069]
18. Khattab, S.A.M., Esmail, R.M. and Abd EL-Rahman, M.F. (2010). Genetical analysis of some quantitative traits in bread wheat (Triticum aestivum L.). New York Science Journal, 3(11): 152-157.
19. Koocheki, A.R., Yazdansepas, A., Mahmadyorov, U. and Mehrvar, M.R. (2014). Physiological-based selection criteria for terminal drought in wheat (Triticum aestivum L.). Journal of Agricultural Science and Technology, 16: 1043-1053.
20. Ledbetter, K. (2016). Hybrid wheat time has come. AgriLife Research, Department of Soil and Crop Sciences, College of Agriculture and Life Sciences, Texas A&M University, Texas, USA. https://today.agrilife.org/2016/02/25/hybrid-wheat-time-has-come/
21. Longin, C.F.H., Mühleisen, J., Maurer, H.P., Zhang, H., Gowda, M. and Reif, J.C. (2012). Hybrid breeding in autogamous cereals. Theoretical and Applied Genetics, 125: 1087–1096. [DOI:10.1007/s00122-012-1967-7]
22. Magda, E. and Abd EL-Rahman, M.F. (2013). Estimation of some genetic parameters through generation mean analysis in three bread wheat crosses. Alexandria Journal of Agricultural Research, 58(3): 183-195.
23. Mather, K. and Jinks, J.L. (1982). Biometrical Genetics. The Study of Continuous Variation. Chapman and Hall, USA. pp 279. [DOI:10.1007/978-1-4899-3406-2]
24. Moemeni, A., Afuni, D. and Zarei, G. (2008). Comparison of yield and genetic features of some advanced lines of wheat under late season drought. Journal of Crop Sciences, 5: 63-71.
25. Mohamed, N. (2014). Genetic control for some traits using generation mean analysis in bread wheat (Triticum aestivum L.). International Journal of Plant and Soil Science, 3(9): 1055-1068. [DOI:10.9734/IJPSS/2014/10730]
26. Mohammadi, R., Armion, M., Kahrizi, D. and Amri, A. (2010). Efficiency of screening techniques for evaluating durum wheat genotypes under mild drought conditions. International Journal of Plant Production, 4: 11-24.
27. Muller, J. (1991). Determining leaf surface area by means of a wheat osmoregulation water use: the challenge. Agriculture Meteorology, 14: 311-320.
28. Munir, M., Chowdhry, M.A. and Malik, T.A. (2007). Correlation studies among yield and its components in bread wheat under drought conditions. International Journal of Agriculture and Biology, 9(2): 287-290.
29. Passioura, J.B. (2007). The drought environment: Physical, biological and agricultural perspectives. Journal of Experimental Botany, 58: 113–117. [DOI:10.1093/jxb/erl212]
30. Prakash, V., Saini, D.D. and Pancholi, S.R. (2006). Genetic basis of heterosis for grain yield and its traits in wheat under normal and late sown conditions. Crop Research, 31(2): 245-253.
31. Roy, D. (2000). Plant Breeding (Analysis and Exploitation of Variation). Alpha Science International Ltd, U.K.
32. Sheikh, S., Singh, I. and Singh, J. (2000). Inheritance of some quantitative traits in bread wheat (Triticum aestivum L.). Annals of Agricultural Research, 21: 51-54.
33. Singh, R.P. and Sing, S. (1992). Estimation of genetic parameters through generation mean analysis in bread wheat. Indian Journal of Genetics and Plant Breeding, 52: 369-375.
34. Singh, S.K., Chatrath, R. and Mishra, B. (2010). Perspective of hybrid wheat research: A review. Indian Journal of Agricultural Sciences, 80 (12): 1013–1027.
35. Sultan, M.S., Abd El-Latif, A.H., Abd El-Moneam, M.A. and El-Hawary, M.N.A. (2011). Genetic parameters for some yield and yield components characters in four cross of bread wheat under two water regime treatments. Journal of Plant Production, 2: 351-366.
36. Uddin, F., Mohammad, F. and Ahmed, S. (2015). Genetic divergence in wheat recombinant inbred lines for yield and yield components. American-Eurasian Journal of Agricultural and Environmental Sciences, 15(9): 1854-1859.
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Shayan S, Moghaddam Vahed M, Norouzi M, Mohammadi A, Tourchi M, Molaei B. Inheritance of Agronomical and Physiological Traits in the Progeny of Moghan3 and Arg Bread Wheat Varieties Cross. pgr. 2018; 4 (2) :43-60
URL: http://pgr.lu.ac.ir/article-1-69-fa.html

شایان سهیلا، مقدم واحد محمد، نوروزی مجید، محمدی ابوالقاسم، تورچی محمود، مولایی بفرین. وراثت صفات زراعی و فیزیولوژیک در نتاج حاصل از تلاقی ارقام گندم نان مغان3 و ارگ تحت شرایط تنش کمبود آب. پژوهش های ژنتیک گیاهی. 1396; 4 (2) :60-43

URL: http://pgr.lu.ac.ir/article-1-69-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 4، شماره 2 - ( 1396 ) برگشت به فهرست نسخه ها
پژوهش های ژنتیک گیاهی Plant Genetic Researches
Persian site map - English site map - Created in 0.15 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4447