طرح تلاقی دیآلل ابزاری مهم است که در برنامههای بهنژادی گیاهی برای بهدست آوردن اطلاعات وراثت صفات مورد استفاده قرار میگیرد. آگاهی از عمل ژن، وراثتپذیری و پیشرفت ژنتیکی در گزینش، پیششرط شروع برنامههای بهنژادی برای توسعه ارقام ذرت است. پنج لاین S۷ ذرت و نتاج F۲ آنها در یک طرح تلاقی نیمهدیآلل ۵ × ۵ بهمنظور برآورد عمل ژنها و وراثتپذیری صفات بیوشیمیایی و فیزیولوژیک مطالعه گردیدند. والدین و هیبریدهای F۲ حاصل از آنها در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی ۱۳۹۷-۱۳۹۶ در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه تحصیلات تکمیلی صنعتی و فناوری پیشرفته کرمان کشت شدند و صفات انواع کلروفیل، پرولین، پروتئین، کاروتنوئید و قند احیاء مورد ارزیابی قرار گرفتند. تجزیه واریانس میانگین دادهها، اختلاف معنیداری را بین ژنوتیپها برای صفات مورد مطالعه در سطح احتمال یک درصد نشان داد. نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل گرافیکی به روش هیمن نشان داد که صفات کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل، کاروتنوئید، قند احیاء و محتوای پرولین تحت کنترل اثر فوقغالبیت ژنها قرار داشتند درحالیکه صفت محتوای پروتئین تحت کنترل غالبیت ناقص قرار داشت. وراثتپذیری خصوصی صفات کاروتنوئید و محتوای پرولین برابر با ۱۴/۰ و صفت محتوای پروتئین برابر با ۴۴/۰ بود و برای صفات دیگر در این محدوده متغیر بود. به این ترتیب، نتایج این تحقیق نشان داد که برای اصلاح همه صفات بهجز محتوای پروتئین میتوان از پدیده هتروزیس و تولید ارقام هیبرید استفاده نمود؛ اما برای اصلاح صفت محتوای پروتئین استفاده از هر دو روش گزینش و تولید هیبرید پیشنهاد میشود.