[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
بخش‌های اصلی
صفحه اصلی::
اطلاعات نشریه::
آرشیو مجله و مقالات::
برای نویسندگان::
برای داوران::
ثبت نام و اشتراک::
تماس با ما::
تسهیلات پایگاه::
بایگانی مقالات زیر چاپ::
فهرست داوران همکار::
::
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..
دریافت اطلاعات پایگاه
نشانی پست الکترونیک خود را برای دریافت اطلاعات و اخبار پایگاه، در کادر زیر وارد کنید.
..
ISSN
شاپای آنلاین: ISSN 2676-7309
شاپای چاپی: ISSN 2383-1367
..




 
..
:: جستجو در مقالات منتشر شده ::
15 نتیجه برای تجزیه خوشه‌ای

سمیرا محمدی، علی اشرف مهرابی، علی آرمینیان، آرش فاضلی،
دوره 1، شماره 1 - ( 2-1393 )
چکیده

به‌ منظور بررسی تنوع ژنتیکی 35 جمعیت Aegilops cylindrica با استفاده از 17 آغازگر ISSR، در مجموع 190 آلل تکثیر شدند که از این تعداد، 188 آلل (95/98 درصد)، به‌عنوان آلل چندشکل تشخیص داده شدند. تعداد آلل‌های تکثیر شده از 6 تا 20 با میانگین 18/11 آلل متغیر بود. محتوای اطلاعات چندشکلی از 10/0 در آغازگر UBC841 تا 35/0 برای آغازگر UBC836 متفاوت بود. همچنین شاخص نشانگر از 6/0 برای آغازگر UBC841 تا 6 برای آغازگر 15 متفاوت بود. روش‌های گروه‌بندی خوشه‌ای و تجزیه به مختصات اصلی نتوانست جمعیت‌ها را به‌طور کامل از هم تفکیک کند و عدم ارتباط بین تنوع مولکولی و تنوع جغرافیایی را نشان داد که نشان‌دهنده تنوع ژنتیکی بالای این جمعیت‌ها می‌باشد. در مجموع جمعیت‌های غرب و جنوب غرب کشور، تنوع بیشتری نسبت به جمعیت‌های شمال و شمال غرب کشور نشان دادند، بنابراین مرکز تنوع و پیدایش گونه Ae. cylindrica احتمالاً غرب و جنوب غرب کشور بوده و از این مناطق به سمت شمال کشور انتقال یافته‌اند. نتایج این تحقیق نشان داد که نشانگرهای ISSR ابزار مفیدی برای مدیریت منابع ژنتیکی خویشاوندان وحشی گندم می‌باشد.
مهدی رمضانی، مهدی رحیمی،
دوره 4، شماره 1 - ( 6-1396 )
چکیده

اسفرزه (Plantago ovata) گیاهی است که برای کاهش التهاب معده و عفونت ادراری و همچنین کنترل قند خون و میزان کلسترول در بدن استفاده می‌شود. روابط فیلوژنی و تنوع ژنتیکی 22 اکوتیپ مختلف اسفرزه (Plantago ovata) با استفاده از 12 نشانگر ISSR و همچنین نه صفت مورفولوژیکی و فنولوژیکی مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس داده‌ها حاکی از تنوع بالا بین اکوتیپ‌های مورد مطالعه بود. تجزیه خوشه‌ای به روش UPGMA توانست 22 اکوتیپ مختلف را بر اساس داده‌های زراعی در دو گروه قرار دهد. همچنین ارزیابی مولکولی اکوتیپ‌ها نشان داد که 12 آغازگر توانستند تعداد 91 نوار چندشکل به وجود آورند. از بین آغازگرهای مورد استفاده، آغازگر UBC813 با 11 نوار و بعد از آن، آغازگر UBC811 با تعداد 10 نوار بیشترین و آغازگر UBC824 با تعداد 4 نوار کمترین تعداد نوار چندشکل را ایجاد نمودند. محتوای اطلاعات چندشکل (PIC) نشانگرها بین 26/0 تا 45/0 و شاخص نشانگری (MI) از 90/0 تا 13/4 متغیر بود. تجزیه خوشه‌ای به روش UPGMA براساس داده‌‌های مولکولی، 22 اکوتیپ مورد مطالعه را در پنج گروه قرار داد که به ترتیب شامل 1، 1، 2، 3 و 15 اکوتیپ بودند. گروه‌بندی اکوتیپ‌ها با نشانگرهای مولکولی با گروه‌بندی اکوتیپ‌ها با صفات مورفولوژیک تفاوت داشت. با توجه به نتایج می‌توان از اکوتیپ‌هایی که فاصله زیادی با هم دارند در برنامه اصلاحی اسفرزه استفاده نمود.
پریا امیری، احمد اسماعیلی، جواد هادیان،
دوره 4، شماره 2 - ( 12-1396 )
چکیده

مطالعه تنوع ژنتیکی در گیاهان دارویی، یکی از اهداف مهم به‌نژادی است. پیشرفت های اخیر در کاربرد واکنش زنجیر­ه­ای پلیمراز، امکان بررسی افراد یک جمعیت را در تعداد مکان‌های ژنی بیشتری از ژنوم فراهم ساخته است و از میان نشانگرهای مولکولی DNA، نشانگرISSR  نیز به طور موفقیت آمیزی در مطالعات مختلف تنوع ژنتیکی گیاهان استفاده شده است. در این پژوهش، تنوع ژنتیکی 43 نمونه از 5 جمعیت کدوتخم­کاغذی و 4 نمونه از 1 جمعیت کدوتنبل کشت شده در کلکسیون دانشگاه شهید بهشتی توسط 12 نشانگر  ISSRبررسی شد. در مجموع 83 نوار قابل امتیاز­دهی  به­دست آمد و میانگین نوارهای تولیدی توسط نشانگرها 91/6 بود و 100 درصد نوار­های قابل امتیاز­دهی چند شکلی نشان دادند. دندروگرام بر اساس ضریب تشابه جاکارد و روش خوشه­بندی CLink (Complete Linkage)، ترسیم گردید و پنج گروه اصلی به­دست آمد. نتایج به دست آمده از گروه­بندی با دو روش تجزیه به مختصات اصلی و تجزیه خوشه­ای نشان داد که گروه­بندی ارایه شده توسط دو روش مزبور با یکدیگر مشابه بودند. ضریب کوفنتیک محاسبه و 97/0 به­دست آمد. در مجموع نتایج نشان داد که برخی از نشانگرهای ISSR استفاده شده در این تحقیق، برای مطالعات آینده تنوع ژنتیکی در گونه Cucurbita pepo  مفید است.
حال بی بی بایردست، سید یحیی صالحی لیسار، حسین صبوری، علی موافقی، ابراهیم غلامعلی‌پور علمداری،
دوره 5، شماره 1 - ( 6-1397 )
چکیده

تعیین ‌رابطه ‌بین ‌ژنوتیپ‌ ‌و ‌فنوتیب ‌یکی ‌از ‌اهداف ‌اصلی ‌پروژه‌های ‌به‌نژادی ‌است. ‌امروزه ‌نشانگرهای ‌مولکولی ‌ابزارهای ‌قدرتمندی ‌برای ‌ارزیابی ‌این ‌ارتباط ‌در ‌اختیار ‌به‌نژادگران ‌قرار ‌می‌دهند. ‌در ‌این ‌بررسی ‌تنوع ‌ژنتیکی 112 ‌لاین ‌برنج ‌با ‌استفاده ‌از 20 ‌جفت ‌نشانگر ‌ریزماهواره ‌پیوسته ‌با ‌آلل‌های ‌تحمل ‌به ‌خشکی ‌مورد ‌بررسی ‌قرار ‌گرفت ‌که ‌درمجموع 77 ‌آلل ‌چند ‌شکل ‌با ‌میانگین 3.85 ‌آلل ‌به ‌ازای ‌هر ‌جفت ‌آغازگر ‌تکثیر ‌شد. ‌کم‌ترین ‌تعداد ‌آلل ‌مربوط ‌به ‌نشانگرهای ‌RM28199 ‌و ‌RM212 ‌با ‌2 ‌آلل ‌و ‌بیشترین ‌آن ‌مربوط ‌به ‌نشانگر ‌RM72 ‌با ‌6 ‌آلل ‌بود. ‌میزان ‌اطلاعات ‌چندشکلی ‌برای ‌نشانگرهای ‌مورد ‌بررسی ‌بین ‌0.30 تا 0.72 ‌با ‌میانگین ‌0.58 ‌بود ‌که ‌بیشترین ‌مقدار ‌مربوط ‌به ‌نشانگر ‌RM85 ‌و ‌RM20A ‌و ‌کم‌ترین ‌آن ‌مربوط ‌به ‌نشانگر ‌RM28099 ‌بود. ‌از ‌نظر ‌تنوع ‌ژنی، ‌نشانگرهای ‌RM28099 ‌و ‌RM85 ‌به ‌ترتیب ‌کم‌ترین ‌(0.33) ‌و ‌بیشترین ‌(0.76) ‌تنوع ‌را ‌داشتند. ‌نتایج ‌تجزیه ‌رگرسیون ‌گام‌به‌گام ‌داده‌های ‌ریز‌ماهواره ‌و ‌صفات ‌مورفولوژیک ‌در ‌شرایط ‌غرقاب ‌62 ‌آلل ‌و ‌در ‌شرایط ‌تنش ‌خشکی ‌54 ‌آلل ‌آگاهی‌بخش ‌را ‌برای ‌صفات ‌ارزیابی‌شده، ‌شناسایی ‌نمود. ‌تجزیه ‌خوشه‌ای ‌بر ‌اساس ‌داده‌های ‌مولکولی ‌ژنوتیپ‌ها ‌را ‌به ‌7 ‌گروه ‌تقسیم ‌نمود. ‌با ‌توجه ‌به ‌توزیع ‌مناسب ‌DNA ‌تکثیرشده ‌توسط ‌نشانگرهای ‌مورد ‌بررسی ‌در ‌این ‌تحقیق، ‌از ‌نشانگرهایی ‌که ‌قدرت ‌تفکیک ‌و ‌پیوستگی ‌بالایی ‌با ‌صفات ‌مهم ‌زراعی ‌در ‌شرایط ‌تنش ‌خشکی ‌دارند ‌(و ‌درصورتی‌که ‌در ‌آزمایش‌های ‌بعدی ‌به ‌تأیید ‌برسند)، ‌می‌توان ‌در ‌برنامه‌های ‌به‌نژادی ‌تنش ‌خشکی ‌استفاده ‌نمود. 
 

مهتاب صمدی گرجی، علی زمان میرآبادی، کامبیز فروزان، مصطفی حق پناه،
دوره 5، شماره 2 - ( 12-1397 )
چکیده

این ‌‌‌آزمایش ‌‌‌به ‌‌‌منظور ‌‌‌ارزیابی ‌‌‌تنوع ‌‌‌ژنتیکی ‌‌‌تعدادی ‌‌‌از ‌‌‌ژرم ‌‌‌پلاسم‌های ‌‌‌وارداتی ‌‌‌بادام‏‌زمینی ‌‌‌از ‌‌‌بانک ‌‌‌بذر ‌‌‌کشور ‌‌‌استرالیا ‌‌‌در ‌‌‌مرکز ‌‌‌تحقیقات ‌‌‌کاربردی ‌‌‌و ‌‌‌تولید ‌‌‌بذر ‌‌‌شرکت ‌‌‌توسعه ‌‌‌کشت ‌‌‌دانه‌های ‌‌‌روغنی ‌‌‌اجرا ‌‌‌شد. ‌‌‌ارزیابی ‌‌‌12 ‌‌‌صفات ‌‌‌مورفولوژیکی ‌‌‌مرتبط ‌‌‌با ‌‌‌عملکرد ‌‌‌در ‌‌‌قالب ‌‌‌طرح ‌‌‌بلوک ‌‌‌کامل ‌‌‌تصادفی ‌‌‌در ‌‌‌سه ‌‌‌تکرار ‌‌‌در ‌‌‌سال ‌‌‌زراعی ‌‌‌1394 ‌‌‌صورت ‌‌‌گرفت. ‌‌‌نتایج ‌‌‌آزمایش ‌‌‌نشان ‌‌‌داد ‌‌‌که ‌‌‌تفاوت ‌‌‌بین ‌‌‌ژنوتیپ‌‏ها ‌‌‌برای ‌‌‌کلیه ‌‌‌صفات ‌‌‌در ‌‌‌سطح ‌‌‌احتمال ‌‌‌یک ‌‌‌درصد ‌‌‌معنی‏‌دار ‌‌‌بود. ‌‌‌همچنین ‌‌‌در ‌‌‌مورد ‌‌‌همه ‌‌‌صفات، ‌‌‌ضریب ‌‌‌تنوع ‌‌‌فنوتیپی ‌‌‌از ‌‌‌ضریب ‌‌‌تنوع ‌‌‌ژنتیکی ‌‌‌بیشتر ‌‌‌بود ‌‌‌که ‌‌‌نشان‏‌دهنده ‌‌‌تأثیر ‌‌‌عوامل ‌‌‌محیطی ‌‌‌بر ‌‌‌روی ‌‌‌صفات ‌‌‌مورد ‌‌‌بررسی ‌‌‌می‌‏باشد. ‌‌‌میزان ‌‌‌وراثت‏‌پذیری ‌‌‌عمومی ‌‌‌از ‌‌‌80.25 ‌‌‌درصد ‌‌‌(عرض ‌‌‌دانه) ‌‌‌تا 99.54 ‌‌‌درصد ‌‌‌(وزن ‌‌‌صددانه) ‌‌‌متغیر ‌‌‌بود ‌‌‌که ‌‌‌مقدار ‌‌‌آن ‌‌‌برای ‌‌‌عملکرد ‌‌‌دانه 96.85 ‌‌‌درصد ‌‌‌بود. ‌‌‌بالاترین ‌‌‌میزان ‌‌‌ضرایب ‌‌‌تغییرات ‌‌‌فنوتیپی ‌‌‌و ‌‌‌ژنوتیپی ‌‌‌مربوط ‌‌‌به ‌‌‌صفت ‌‌‌وزن ‌‌‌غلاف ‌‌‌بدست ‌‌‌آمد، ‌‌‌بنابراین ‌‌‌می‌‏توان ‌‌‌به ‌‌‌استفاده ‌‌‌از ‌‌‌روش ‌‌‌انتخاب ‌‌‌برای ‌‌‌بهبود ‌‌‌این ‌‌‌صفت ‌‌‌امید ‌‌‌داشت ‌‌‌و ‌‌‌از ‌‌‌آن ‌‌‌به ‌‌‌عنوان ‌‌‌یک ‌‌‌معیار ‌‌‌انتخاب ‌‌‌برای ‌‌‌بهبود ‌‌‌عملکرد ‌‌‌دانه ‌‌‌بهره ‌‌‌جست. ‌‌‌نتایج ‌‌‌همبستگی ‌‌‌ژنتیکی ‌‌‌بین ‌‌‌صفات ‌‌‌نشان ‌‌‌داد ‌‌‌که ‌‌‌بین ‌‌‌عملکرد ‌‌‌دانه ‌‌‌با ‌‌‌وزن ‌‌‌دانه ‌‌‌و ‌‌‌عملکرد ‌‌‌غلاف ‌‌‌همبستگی ‌‌‌معنی‌‏داری ‌‌‌وجود ‌‌‌دارد. ‌‌‌در ‌‌‌تجزیه ‌‌‌خوشه‌ای ‌‌‌با ‌‌‌استفاده ‌‌‌از ‌‌‌روش ‌‌‌وارد، ‌‌‌ژنوتیپ‌‏های ‌‌‌مورد ‌‌‌مطالعه ‌‌‌به ‌‌‌چهار ‌‌‌گروه ‌‌‌اصلی ‌‌‌تقسیم‌بندی ‌‌‌شدند. 
 

الهام نصیری، عاطفه صبوری، اکبر فرقانی، مسعود اصفهانی،
دوره 5، شماره 2 - ( 12-1397 )
چکیده

به‌‌‌نژادگران ‌‌در ‌‌راستا‌ی ‌‌انتخاب ‌‌بهترین ‌‌والدین ‌‌برای ‌‌تلاقی، ‌‌در ‌‌پی ‌‌ارقام ‌‌یا ‌‌ژنوتیپ‌هایی ‌‌هستند ‌‌که ‌‌از ‌‌نظر ‌‌ژنتیکی ‌‌از ‌‌هم ‌‌دور ‌‌باشند ‌‌که ‌‌می‌توان ‌‌از ‌‌طریق ‌‌بررسی ‌‌فاصله‌ی ‌‌بین ‌‌ژنوتیپ‌ها ‌‌با ‌‌استفاده ‌‌از ‌‌تجزیه ‌‌خوشه‌ای ‌‌به ‌‌این ‌‌هدف ‌‌دست ‌‌یافت. ‌‌پژوهش ‌‌حاضر ‌‌با ‌‌هدف ‌‌گروه‌بندی ‌‌50 ‌‌ژنوتیپ ‌‌برنج ‌‌هوازی ‌‌و ‌‌غرقابی ‌‌براساس ‌‌خصوصیات ‌‌بیوشیمایی ‌‌از ‌‌جمله ‌‌میزان ‌‌آهن، ‌‌روی، ‌‌منگنز ‌‌و ‌‌پروتئین ‌‌دانه ‌‌و ‌‌نشانگر‌های ‌‌DNA ‌‌پیوسته ‌‌به ‌‌آن‌ها ‌‌انجام ‌‌شد. ‌‌براساس ‌‌نتایج ‌‌تجزیه ‌‌خوشه‌ای ‌‌به ‌‌روش ‌‌Ward ‌‌ژنوتیپ‌های ‌‌مورد ‌‌مطالعه ‌‌در ‌‌چهار ‌‌گروه ‌‌قرار ‌‌گرفتند.گروه ‌‌سوم ‌‌به ‌‌عنوان ‌‌کوچک‌ترین ‌‌گروه ‌‌با ‌‌سه ‌‌ژنوتیپ ‌‌(IR82635-B-B-82-2، ‌‌Caiapo ‌‌و ‌‌گوهر)، ‌‌برای ‌‌تمام ‌‌متغیرها ‌‌بویژه ‌‌عناصر ‌‌مورد ‌‌بررسی ‌‌بالاترین ‌‌مقدار ‌‌را ‌‌به ‌‌خود ‌‌اختصاص ‌‌دادند. ‌‌میانگین ‌‌میزان ‌‌آهن، ‌‌روی، ‌‌منگنز ‌‌و ‌‌پروتئین ‌‌این ‌‌گروه ‌‌بترتیب ‌‌32.39، ‌‌34.15، ‌‌25.66 ‌‌میلی‌گرم ‌‌در ‌‌کیلوگرم ‌‌و ‌‌6.71 ‌‌درصد ‌‌بدست ‌‌آمد. ‌‌از ‌‌سوی ‌‌دیگر ‌‌براساس ‌‌اطلاعات ‌‌مولکولی ‌‌نشانگرهای ‌‌ریزماهواره ‌‌که ‌‌بر ‌‌اساس ‌‌مطالعات ‌‌مکان‌یابی ‌‌QTL، ‌‌مرتبط ‌‌با ‌‌عناصر ‌‌مذکور ‌‌شناسایی ‌‌شده ‌‌بودند، ‌‌ژنوتیپ‌‌‌ها ‌‌به ‌‌دو ‌‌گروه ‌‌بزرگ ‌‌تقسیم ‌‌شدند. ‌‌به ‌‌طوری‌‌‌که ‌‌قسمت ‌‌اعظم ‌‌ژنوتیپ‌‌‌های ‌‌برنج ‌‌غیربومی ‌‌و ‌‌هوازی ‌‌در ‌‌گروه ‌‌مجزایی ‌‌قرار ‌‌گرفتند. ‌‌میزان ‌‌همبستگی ‌‌ماتریس ‌‌فاصله ‌‌اقلیدوسی ‌‌بین ‌‌ژنوتیپ‌‌‌ها ‌‌از ‌‌لحاظ ‌‌میزان ‌‌عناصر ‌‌و ‌‌پروتئین ‌‌و ‌‌ماتریس ‌‌تشابه ‌‌ژنتیکی ‌‌بر ‌‌اساس ‌‌اطلاعات ‌‌نشانگرهای ‌‌ریزماهواره ‌‌(Nei) ‌‌با ‌‌آزمون ‌‌همبستگی ‌‌منتل ‌‌در ‌‌سطح ‌‌احتمال ‌‌یک ‌‌درصد ‌‌معنی‌‌‌دار ‌‌برآورد ‌‌شد ‌‌که ‌‌می‌‌‌تواند ‌‌دلیلی ‌‌بر ‌‌اعتبار ‌‌پیوستگی ‌‌ژنتیکی ‌‌این ‌‌نشانگرها ‌‌با ‌‌نواحی ‌‌ژنومی ‌‌کنترل ‌‌کننده ‌‌این ‌‌عناصر ‌‌در ‌‌جمعیت ‌‌حاضر ‌‌باشد. 

سیده مینو میرعرب رضی، رضا شیرزادیان خرم آباد، حسین صبوری، بابک ربیعی، حسین حسینی مقدم،
دوره 6، شماره 1 - ( 6-1398 )
چکیده

شوری یک عامل محدود کننده مهم در تولید بیشتر گیاهان و از جمله برنج است. با توجه به محدود بودن سطح زیر کشت، شناسایی ژنوتیپ‌های متحمل به تنش‌های محیطی و به‌ویژه شوری از اهمیت زیادی برخوردار است. هدف از اجرای این پژوهش، بررسی تنوع ژنتیکی بین 114 لاین نوترکیب حاصل از تلاقی ارقام طارم محلی × خزر تحت شرایط بدون تنش و تنش شوری هشت دسی زیمنس بر متر در مرحله رشد زایشی در قالب طرح کاملا تصادفی بود. تجزیه واریانس مرکب صفات نشان داد که اختلاف بین لاین‌ها برای تمامی صفات معنی‌دار بود. بررسی ضرایب تغییرات ژنوتیپی نیز نشان داد که بیشترین تنوع ژنتیکی در بین لاین‌های نوترکیب مورد مطالعه مربوط به صفات تعداد خوشه در بوته بود و در مقابل، صفات  تعداد روز تا 50 درصد گلدهی کمترین تنوع ژنتیکی را در بین این لاین‌ها نشان دادند. در شرایط بدون تنش و تنش بالاترین همبستگی ژنوتیپی و فنوتیپی عملکرد دانه با تعداد دانه پر دربوته مشاهده شد. براساس تجزیه خوشه‌ای عملکرد دانه‌ی لاین‌ها در شرایط نرمال، ژنوتیپ‌ها به چهار دسته و در شرایط شوری به سه دسته گروه‌بندی شدند. لاین‌های مربوط به گروه سوم در هر دو شرایط از میانگین بالاتری نسبت به میانگین کل برخوردار بودند. در مجموع، نتایج حاصل از پژوهش حاضر نشان داد که تنوع ژنتیکی قابل توجهی بین لاین‌های مورد مطالعه از نظر تحمل به شوری وجود دارد و می‌توان از این تنوع در برنامه‌های اصلاحی بعدی استفاده کرد. بر این اساس، لاین‌های 83، 81، 56، 39، 37 و 89 حساس‌ترین و لاین‌های 107، 101، 16، 100، 84، 98، 47، 32، 14، 29، 95، 63، 5، 49، 92 و 10 متحمل‌ترین لاین‌ها به تنش شوری بودند و عملکرد و اجزای عملکرد بالاتری داشتند. لاین‌های متحمل مستقیماً جهت کشت در مزارع شور و یا جهت انتقال تحمل به شوری به ارقام تجاری از طریق برنامه‌های اصلاحی آینده پیشنهاد می‌شوند.
 


لیلی طحانی، مهرآنا کوهی دهکردی، حمید دهقان زاده،
دوره 6، شماره 1 - ( 6-1398 )
چکیده

بابونه آلمانی با نام علمی (chamomilla Matricaria) گیاهی علفی، یکساله از تیره کاسنی است. بابونه از دیرباز عمدتا به منظور استفاده از اسانس و عصاره آن در صنایع دارویی ،آرایشی و بهداشتی، عطرسازی و چاشنی های غذایی به عنوان ستاره ای در میان گیاهان دارویی مطرح بوده است. مطالعه حاضر با هدف بررسی تنوع ژنتیکی در نه جمعیت بابونه آلمانی با استفاده از نشانگر ملکولی SCoT انجام شد. ده آغازگر SCoT مورد استفاده قرار گرفت، آغازگرها نوارهای چندشکل با الگوی نواری واضح ایجاد کردند. در مجموع 141 نوار ایجاد شد که از این بین 140 نوار (5/96 درصد) چندشکلی نشان دادند. تجزیه خوشه‌ای با استفاده از الگوریتم UPGMA و بر اساس ضریب تشابه جاکارد انجام شد، نتایج حاصل از تجزیه خوشه‌ای و تجزیه به مولفه‌های اصلی توانست نمونه‌های جمعیتی بابونه را به چهار گروه تقسیم نماید. نتایج حاصل از تجزیه واریانس مولکولی (AMOVA) نشان داد میزان تنوع بین گروهی بیشتر از تنوع درون گروهی است به طوری که 55 درصد تنوع مربوط به تنوع بین گروه‌ها بود. نتایج این پژوهش نشان داد نشانگرهای SCoT در تعیین میزان تنوع ژنتیکی و روابط خویشاوندی نمونه‌های جمعیتی مورد مطالعه بابونه از کارایی بالایی برخوردار هستند.
حسین آسترکی، پیمان شریفی، فاطمه شیخ،
دوره 6، شماره 2 - ( 12-1398 )
چکیده

به‌منظور برآورد همبستگی ژنوتیپی و وراثت‌پذیری برخی از صفات، 26 ژنوتیپ باقلا در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در دو سال زراعی 95-1393، در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بروجرد واقع در استان لرستان ارزیابی شدند. از برآوردگر حداکثر درست‌نمایی محدودشده (Restricted Maximum Likelihood, REML) برای برآورد همبستگی‌های ژنوتیپی و فنوتیپی، وراثت‌پذیری عمومی و پیشرفت ژنتیکی استفاده شد. نتایج تجزیه واریانس به دو روش کمترین مربعات و REML گویای اثر معنی‌دار ژنوتیپ بر تعداد روز تا رسیدگی، ارتفاع بوته،‌ وزن صد دانه، طول غلاف و عملکرد دانه خشک بود. برهمکنش ژنوتیپ در سال نیز برای همه صفات به‌جز صفت طول غلاف معنی‌دار بود. نتایج مقایسه میانگین­ ها نشان داد که رقم بروجرد (ژنوتیپ26) و ژنوتیپ 20 بیشترین عملکرد دانه را در هر دو سال آزمایش داشتند. برآوردگر REML نشان داد که عملکرد دانه خشک با ارتفاع بوته و عملکرد بیولوژیک همبستگی ژنتیکی مثبت و معنی‌دار داشت. هم‌چنین عملکرد دانه خشک با تعداد روز تا گلدهی دارای همبستگی فنوتیپی منفی و معنی‌دار و با صفات ارتفاع بوته، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت دارای همبستگی فنوتیپی مثبت و معنی‌دار بود. از این‌رو، امکان گزینش ژنوتیپ‌های زودرس و پرمحصول وجود دارد و می‌توان گزینش برای بهبود عملکرد بیشتر را انجام داد. تجزیه خوشه‌ای تنوع بین ژنوتیپ‌ها را نشان داد. هم‌چنین با توجه به مقادیر وراثت‌پذیری عمومی و پیشرفت ژنتیکی برای ارتفاع بوته و همبستگی ژنوتیپی بالای این صفت با عملکرد دانه خشک، می‌توان از صفت ارتفاع بوته به‌عنوان صفت مطلوب برای بهبود عملکرد دانه خشک از طریق گزینش استفاده نمود.

حسین زینل زاده تبریزی، سعدالله منصوری، عباس فلاح طوسی،
دوره 8، شماره 1 - ( 5-1400 )
چکیده

تجزیه‌ و تحلیل اثر متقابل ژنوتیپ و محیط با استفاده از روش‌های مختلف آماری در اصلاح‌نباتات اهمیت زیادی دارد. به‌منظور بررسی پایداری عملکرد دانه لاینهای امیدبخش کنجد با استفاده از معیارهای مختلف پارامتری و ناپارامتری، آزمایشی با ۱۳ لاین امیدبخش کنجد به‌همراه رقم شاهد اولتان در سه منطقه کرج، مشهد و مغان در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار در طی دو سال 1395 و 1396 انجام یافت. تجزیه واریانس مرکب داده‌های عملکرد لاین‌های امیدبخش کنجد نشان داد که اثر ژنوتیپ و اثر متقابل ژنوتیپ × سال × مکان در سطح احتمال یک درصد بر عملکرد دانه معنی‌دار بود. محیط کرج-96 بیشترین میانگین عملکرد دانه ژنوتیپ‌ها با 1346 کیلوگرم در هکتار و محیط مشهد-96 کمترین عملکرد دانه ژنوتیپ‌ها با 1001 کیلوگرم در هکتار را به خود اختصاص دادند. بیشترین و کمترین میانگین عملکرد دانه در بین ژنوتیپ‌ها در تمامی محیط‌های آزمون به‌ترتیب مربوط به لاین G6 با 1444 کیلوگرم در هکتار و لاین G12 با 762 کیلوگرم در هکتار بود. نقشه ‌حرارتی به‌همراه تجزیه خوشه‌ای، هم ژنوتیپ‌ها و هم پارامترهای پایداری را به سه گروه تقسیم کرد. بر این ‌اساس، ژنوتیپ G12 در گروه اول، ژنوتیپ‌های G1، G3، G7، G8 و G13 در گروه دوم و بقیه ژنوتیپ‌ها به‌همراه رقم شاهد اولتان در گروه سوم بودند. ژنوتیپ‌های گروه دوم با داشتن بالاترین رتبه در اکثر معیارهای پایداری نسبت به سایر ژنوتیپ‌ها پایدار بودند و از بین آن‌ها ژنوتیپ‌های G8، G1 و G3 به‌ترتیب با میانگین عملکرد دانه 1417، 1398 و 1291 کیلوگرم در هکتار و بالاتر از متوسط عملکرد تمام ژنوتیپ‌ها، انتخاب و قابل توصیه در مناطق مورد آزمون بودند.

سمانه اکبری، امیدعلی اکبرپور، پیام پزشک پور،
دوره 8، شماره 1 - ( 5-1400 )
چکیده

یکی از مباحث مهم در به‌نژادی گیاهان زراعی، مبحث اثر متقابل ژنوتیپ × محیط می‌باشد. روش‌های متعدد آماری برای برآورد اثر متقابل ژنوتیپ × محیط و انتخاب ژنوتیپ‌های پایدار و پر محصول معرفی شده است. در این پژوهش 14 ژنوتیپ‌ عدس به‌همراه دو شاهد سپهر و گچساران، طی چهار سال زراعی (99-1395) بررسی شدند. آزمایش‌ها در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی سراب چنگایی خرم‌آباد انجام گرفت. برای بررسی اثر متقابل ژنوتیپ × محیط از تجزیه واریانس مرکب استفاده شد و نتایج حاصل از این تجزیه نشان‌دهنده معنی‌داری اثرات سال، ژنوتیپ و اثر متقابل ژنوتیپ × سال (محیط) بود. بر اساس آماره‌های Si(1)، Si(2) و NPi(1) ژنوتیپ‌های (FLIP2014-032L) G5 و (ILL8006) G12 دارای پایداری بالاتر با عملکرد بیشتر معرفی شدند. بر اساس آماره‌های ناپارامتری مختلف ژنوتیپ‌های (FLIP2014-032L) G5 با میانگین عملکرد دانه 1574.68 کیلوگرم در هکتار و ژنوتیپ (ILL8006) G12 با میانگین عملکرد دانه 1333.6 کیلوگرم در هکتار به‌عنوان ژنوتیپ‌های پایدار معرفی شدند. میزان وراثت‌پذیری بر اساس میانگین پلات برای صفت عملکرد در چهار سال (0.18±0.61) برآورد شد که حاکی از قابلیت انتخاب و بهبود صفت عملکرد دانه برای ژنوتیپ‌های مورد مطالعه بود. بر اساس نتایج حاصل از تجزیه خوشه‌ای ژنوتیپ‌ها در سه خوشه اصلی قرار گرفتند. بیشترین فاصله میان گروه دوم و سوم مشاهده شد. ژنوتیپ‌های خوشه اول از پایداری بالایی برخوردار بودند.

محمود اصلان پرویز، ورهرام رشیدی، منصور امیدی، علیرضا اطمینان، علیرضا احمدزاده،
دوره 8، شماره 2 - ( 12-1400 )
چکیده

ارزیابی تنوع ژنتیکی یکی از اصول اولیه برنامه های اصلاحی می باشد که شرایط مناسبی جهت بررسی ویژگی­ های ژنتیکی و شناسایی آلل های جدید برای به نژادگران گیاهی را فراهم می آورد. در این پژوهش تنوع ژنتیکی موجود در 69 ژنوتیپ بومی و لاین اصلاحی گندم دوروم با استفاده از آغازگرهای ISSR، مورد بررسی قرار گرفت. با استفاده از 16 آغازگر در مجموع 163 قطعه تکثیر شد که 160 قطعه از آن­ها چندشکل بودند. با توجه به میانگین شاخص­های محتوای چندشکلی (PIC)، قدرت تمایز (Rp) و شاخص نشانگر (MI)، مشخص شد که آغازگرهای استفاده شده کارایی لازم جهت بررسی روابط بین ژنوتیپ‌ها و ساختارهای ژنتیکی را دارند. تجزیه واریانس مولکولی (AMOVA) نشان داد که میزان تنوع درون جمعیت‌‌ها نسبت به بین جمعیت‌ها بیشتر است. بر اساس مقادیر شاخص های تنوع ژنتیکی مشخص شد که بیشترین تعداد آلل های مشاهده شده (Na)، بیشترین میزان شاخص شانون (I) و درصد مکان­های چندشکل (PPL) مربوط به ژنوتیپ های بومی است. تجزیه خوشه ای و بررسی ساختار جمعیت، تمامی ژنوتیپ های ارزیابی شده را به‌ترتیب در سه گروه اصلی و شش زیرجمعیت دسته‌بندی کردند. به‌طور کلی نتایج به‌دست آمده نشان داد که تنوع ژنتیکی بالایی در درون جمعیت های بومی گندم دوروم وجود دارد؛ بنابراین این مجموعه می تواند به‌عنوان یک منبع ژنی با ارزش جهت گزینش لاین های والدینی جهت استفاده در برنامه­ های اصلاحی گندم دوروم مورد استفاده قرار گیرد.

سهیلا افکار، فرانک هادی، علی اشرف جعفری،
دوره 8، شماره 2 - ( 12-1400 )
چکیده

فستوکا یکی از بزرگترین جنس‌ها از خانواده گراس‌ها است که بیش از 600 گونه با سطح پلوئیدی متفاوت دارد. این مطالعه با هدف بررسی تنوع ژنتیکی 22 ژنوتیپ از سه گونه فستوکا (Festuca arundinacea، F.ovina و F.rubra) با استفاده از الگوی الکتروفورز پروتئین‌های ذخیره‌ای بذر انجام شد. این گونه‌ها تنوع قابل‌توجهی در تعداد باند‌های پروتئینی از 13-5 نشان دادند. بیشترین تعداد باند در G17 (F.rubra) و کمترین تعداد باند پروتئینی در G5 (F.ovina) مشخص شد. باند شماره 14 کمیاب بود و فقط در G3 در گونه F.ovina مشاهده شد که می‌تواند به‌عنوان یک باند اختصاصی برای شناسایی این ژنوتیپ در نظر گرفته شود. با توجه به نتایج تجزیه AMOVA سطح بالایی از تنوع ژنتیکی درون‌گونه‌ها نسبت به بین‌گونه‌ها وجود داشت که می‌تواند ناشی از ماهیت دگرگشنی در این جنس باشد. با توجه به اختلاف مشاهده شده در شاخص‌های تنوع بین سه گونه مورد مطالعه، مشخص شد که گونه‌ها دارای ساختار ژنتیکی متفاوتی هستند. نتایج تجزیه خوشه‌ای بر اساس الگوی پروتئین ذخیره‌ای بذر در ژنوتیپ‌های ارزیابی‌شده با استفاده از ماتریس فاصله اقلیدسی و روش UPGMA، ژنوتیپ‌های مورد مطالعه را در چهار گروه قرار داد. کمترین ضریب تشابه بین G14 و G15 (F.arundinacea) با G6 (F.ovina) وجود داشت، لذا می‌توان نتیجه گرفت گونه‌ها از روند تکاملی متفاوت‌تری تکامل یافته‌اند و بنابراین توصیه می‌شود به‌عنوان والد در تولید ارقام ترکیبی استفاده شوند. تنوع مشاهده شده در الگوی پروتئینی بذر گونه‌های فستوکا می‌تواند به‌علت هتروزیگوتی ناشی از دگرگشنی، تفاوت گونه‌ها یا جمع‌آوری جمعیت‌ها از مناطق متفاوت باشد.

شهلا حسینی، محمد رضا رهگذر، هدیه بدخشان،
دوره 8، شماره 2 - ( 12-1400 )
چکیده

جنس L. Allium، بهویژه زیر جنس Melanocrommyum شامل بخشهایی است که از لحاظ تاکسونومیکی بسیار پیچیده هستند. موقعیت سیستماتیکی گونههای هرکدام از بخشها، در طول زمان به‌دفعات بازبینیشده است. در مطالعهی حاضر تنوع ژنتیکی بین 32 اکوتیپ متعلق به 10 گونه مختلف از جنس Allium و ارتباط آن‌ها با استفاده از نشانگرهای ISSR مورد بررسی قرار گرفت. نه آغازگر مورد استفاده، 166 نوار چندشکل را با میانگین 18 نوار به ازای هر آغازگر تولید کردند. از بین آغازگرهای مورد استفاده، آغازگر ISSR873، با 27 نوار، بیشترین و آغازگر ISSR4 با 2 نوار کمترین تعداد نوار چندشکل را ایجاد نمودند. شاخص اطلاعات چندشکلی (PIC) نشانگرها بین 0.04 تا 0.43 متغیر بود. تجزیه خوشهای به روش UPGMA و تجزیه به مختصات اصلی، اکوتیپ‌های موردمطالعه را در چهار گروه قرار داد. نتیجه تجزیه خوشهای و تجزیه به مختصات اصلی نشان داد که بیشتر گونههایی که از لحاظ مورفولوژیکی به هم شبیه هستند در گروههای نزدیک به هم قرار گرفتند. بر اساس ضریب تشابه دایس، بیشترین درصد تشابه در بین اکوتیپهای Allium stipitatum و Allium saralicum (72 درصد) از زیر جنس Melanocrommyum و کمترین شباهت در بین اکوتیپهای گونههای Allium tripedale و Allium iranicum (12 درصد) بهدست آمد. اکوتیپهای با کمترین درصد تشابه به زیرجنسهای Allium و Nectaroscordum تعلق دارند که در خوشههای مجزا قرار گرفتند. بر اساس نتایج، اکوتیپهای بخشهای Pseudoprason، Melanocrommyum و Procerallium بیشترین قرابت را نشان دادند. بهطور کلی میتوان نتیجه گرفت که نشانگرهای ISSR برای طبقهبندی گونههای جنس Allium مفید بوده و پتانسیل کافی برای بررسیهای فیلوژنتیک گونهها را دارا هستند. به‌علاوه با توجه به نتایج مبنی‌بر وجود تنوع ژنتیکی قابل‌توجه در بین اکوتیپهای مطالعه شده از گونههای وحشی جنس Allium، از این تنوع میتوان در آینده در فرآیندهای بهنژادی گونههای زراعی بهره جست.

احمد کعب عمیر، پیام پورمحمدی، عبدالعلی گیلانی، خلیل عالمی سعید، محمد فرخاری،
دوره 8، شماره 2 - ( 12-1400 )
چکیده

راهکارهای مختلفی جهت کاهش مصرف آب در کشت برنج، از جمله کشت برنج در خاک اشباع از آب، خشک و تر نمودن خاک (آبیاری تناوبی) و شیوه کشت هوازی برنج توسعه داده شده اند. در این تحقیق به‌منظور شناسایی و گروه بندی ارقام برنج مناسب کشت هوازی، تعداد 34 رقم از ارقام بومی و اصلاح شده برنج انتخاب و مورد ارزیابی قرار گرفتند. تجزیه به عامل ها براساس تجزیه به مؤلفه های اصلی براساس کلیه صفات نشان داد که 6 عامل با مقادیر ویژه بیش از یک استخراج شد که این 6 عامل پس از چرخش واریماکس، 78.08 درصد از تغییرات کل داده ها را توجیه کردند. در تجزیه خوشه­ای برداشت اول با استفاده از روش وارد، ارقام در 4 خوشه مجزا قرار گرفتند که خوشه 3 بزرگترین خوشه معرفی شد. تجزیه تابع تشخیص برداشت اول نشان داد که تمامی ارقام به طور صحیح گروه بندی شده اند. در تابع تشخیص کانونیکی دو تابع کانونیک اول با مقادیر ویژه بالاتر از یک در مجموع 88.9 درصد از واریانس موجود را توجیه کردند. در تجزیه خوشه ای براساس میانگین برروی داده های حاصل از برداشت راتون، ژنوتیپ ها در 2 گروه متفاوت قرار گرفتند. ژنوتیپ های گروه اول از لحاظ عملکرد و اجزاء عملکرد بالاتر از ژنوتیپ های گروه دوم قرار گرفتند و به عنوان ژنوتیپ های برتر معرفی گردیدند. وراثت پذیری همراه با پیشرفت ژنتیکی برای صفات دوام سطح برگ، تعداد بوته سبز شده، تعداد خوشه در واحد سطح، تعداد دانه های پر و درجه رسیدگی نشان داد این صفات می توانند به نتاج هیبرید منتقل شوند و گزینش بر اساس این صفات مؤثر می باشند.


صفحه 1 از 1     

پژوهش های ژنتیک گیاهی Plant Genetic Researches
Persian site map - English site map - Created in 0.26 seconds with 43 queries by YEKTAWEB 4419