[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 5، شماره 1 - ( 1397 ) ::
جلد 5 شماره 1 صفحات 18-1 برگشت به فهرست نسخه ها
ارزیابی شاخص‌های انتخاب برای بهبود ژنتیکی عملکرد دانه هیبریدهای سینگل‌کراس ذرت دانه‌ای (Zea mays L.) در شرایط آبیاری مطلوب و تنش آبی
سعید خاوری خراسانی*، عبدالناصر مهدی پور
چکیده:   (9984 مشاهده)
انتخاب ‌بر ‌اساس ‌شاخص ‌مناسب ‌می‌تواند ‌یکی ‌از ‌روش‌های ‌موثر ‌جهت ‌گزینش ‌غیر ‌مستقیم ‌برای ‌بهبود ‌همزمان ‌عملکرد ‌و ‌اجزای ‌آن ‌باشد. ‌به ‌منظور ‌تعیین ‌شاخص ‌انتخاب ‌برای ‌اصلاح ‌ژنتیکی ‌عملکرد، ‌60 ‌هیبرید ‌سینگل ‌کراس ‌ذرت ‌دانه ‌ای ‌در ‌قالب ‌طرح ‌بلوکهای ‌کامل ‌تصادفی ‌با ‌3 ‌تکرار ‌در ‌شرایط ‌تنش ‌خشکی ‌و ‌بدون ‌تنش ‌(شاهد) ‌در ‌قالب ‌دو ‌آزمایش ‌مجزا ‌در ‌ایستگاه ‌طرق ‌مرکز ‌تحقیقات ‌و ‌آموزش ‌کشاورزی ‌و ‌منابع ‌طبیعی ‌خراسان ‌رضوی ‌کشت ‌شدند. ‌شاخص‌های ‌انتخاب ‌براساس ‌صفات ‌وارد ‌شده ‌در ‌تجزیه ‌رگرسیون ‌گام ‌به ‌گام ‌و ‌با ‌در ‌نظر ‌گرفتن ‌ارزشهای ‌فنوتیپی، ‌ژنتیکی ‌و ‌اقتصادی ‌محاسبه ‌شدند. ‌براساس ‌نتایج ‌حاصل ‌از ‌رگرسیون ‌گام ‌به ‌گام ‌در ‌شرایط ‌بدون ‌تنش ‌صفات ‌رسیدگی ‌فیزیولوژیک، ‌ارتفاع ‌بوته، ‌عمق ‌دانه، ‌تعداد ‌دانه ‌در ‌ردیف ‌بلال ‌و ‌طول ‌تاسل ‌جمعا ‌60.68 ‌درصد ‌از ‌تغییرات ‌مربوط ‌به ‌عملکرد ‌را ‌تبیین ‌نمودند، ‌در ‌حالیکه ‌در ‌شرایط ‌تنش ‌صفات ‌تعداد ‌دانه ‌در ‌ردیف ‌بلال، ‌ارتفاع ‌بوته، ‌ارتفاع ‌بلال، ‌وزن ‌هزاردانه، ‌طول ‌بلال ‌و ‌تعداد ‌برگ ‌بالای ‌بلال ‌در ‌مجموع ‌63.77 ‌درصد ‌از ‌تغییرات ‌مربوط ‌به ‌عملکرد ‌را ‌توجیه ‌نمودند ‌که ‌در ‌محاسبه ‌شاخص ‌انتخاب ‌مورد ‌استفاده ‌قرار ‌گرفتند. ‌از ‌5 ‌شاخص‌ ‌انتخاب ‌بهینه ‌(اسمیت-هیزل) ‌و ‌یک ‌شاخص ‌انتخاب ‌پایه ‌(پسک- ‌بیکر) ‌برای ‌گزینش ‌ژنوتیپ‌های ‌ذرت ‌در ‌شرایط ‌تنش ‌رطوبتی ‌و ‌غیر ‌تنش ‌استفاده ‌شد. ‌نتایج ‌نشان ‌داد ‌که ‌مقدار ‌سودمندی ‌نسبی ‌گزینش ‌بر ‌مبنای ‌عملکرد ‌و ‌پیشرفت ‌ژنتیکی ‌مورد ‌انتظار ‌برای ‌کلیه ‌صفات ‌در ‌شاخص ‌دوم ‌اسمیت ‌هیزل ‌در ‌هر ‌دو ‌محیط ‌غیر ‌تنش ‌و ‌تنش، ‌نسبت ‌به ‌سایر ‌شاخص‌ها ‌بیشترین ‌میزان ‌بود. ‌براساس ‌مقادیر ‌عملکرد ‌دانه ‌و ‌شاخص‌های ‌انتخاب ‌بهینه ‌و ‌پایه ‌20 ‌درصد ‌از ‌ژنوتیپ‌های ‌برتر ‌توسط ‌هر ‌شاخص ‌انتخاب ‌شدند. ‌برمبنای ‌نتایج ‌حاصله ‌در ‌شرایط ‌غیرتنش ‌ژنوتیپ ‌60 ‌(رقم ‌تجاری ‌سینگل ‌کراس ‌704 ‌) ‌توسط ‌تمامی ‌شاخص‌ها ‌به ‌عنوان ‌برترین ‌ژنوتیپ ‌و ‌در ‌شرایط ‌تنش ‌رطوبتی ‌ژنوتیپ‌های ‌متفاوتی ‌به ‌عنوان ‌برترین‌ها ‌توسط ‌شاخص‌های ‌مختلف ‌انتخاب ‌گردیدند ‌که ‌می‌توان ‌به ‌ژنوتیپ‌های ‌16 ‌(ME77006/1 × K1263/1)، ‌22 ‌(ME77006/1 × K1263/1) ‌و ‌34 ‌(ME78005/2 × A679) ‌اشاره ‌کرد ‌که ‌لااقل ‌توسط ‌2 ‌یا ‌3 ‌شاخص ‌گزینشی ‌مختلف ‌برای ‌شرایط ‌تنش ‌رطوبتی ‌برگزیده ‌شده‌اند. 
 
واژه‌های کلیدی: ارزش اصلاحی، سودمندی نسبی، صفات زراعی، گزینش
متن کامل [PDF 1378 kb]   (1193 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ژنتیک گیاهی
دریافت: 1398/1/11 | پذیرش: 1398/1/11
فهرست منابع
1. Asghar, M.J. and Mehdi, S.S. (2010). Selection indices for yield and quality traits in sweet corn. Pakistan Journal of Botany, 42: 775-789.
2. Asif, M., Mujahid, M.Y., Ahmad, I., Kisana, N.S, Asim, M. and Mustafa, S.Z. (2003). Determining the direct criteria for identification of high yielding lines in bread wheat. Pakistan Journal of Biological Sciences, 6: 48-50. [DOI:10.3923/pjbs.2003.48.50]
3. Baker, R. J. (1986). Selection indices in plant breeding. CRC. Press. Inc. 218p.
4. Banaei, R., Baghizadeh, A. and Khavari Khorasani, S. (2016), Estimates of genetic variance parameters and general and specific combining ability of morphological traits, yield and yield components of maize hybrids in normal and salt stress conditions. Plant Genetic Research, 3: 57-74 (In Persian). [DOI:10.29252/pgr.3.1.57]
5. Dorri, P., Khavari Khorasani, S., ValiZadeh, M. and Taheri, P. (2014). Investigation the heritability and gene effects on yield and some agronomic traits of maize (Zea mays L.). Plant Genetic Research, 1: 33-42 (In Persian). [DOI:10.29252/pgr.1.2.33]
6. Dorrani, M., Mohammadi Nezhad, G. and Nakhoda, B. (2017). Selection of elite lines in bread wheat (Triticum aestivum L.) using selection indices under drought stress conditions. Cereal Research 7(2): 171-183 (In Persian).
7. Eshghi, R., Ojaghi, J. and Salayeva, S. (2011). Genetic gain through selection indices in hulless barley. International Journal of Agriculture and Biology, 13 :191-197.
8. Farshadfar, A. (1998). Application of Biometrical genetics in plant Breeding. Razi University, Kermanshah Press, Kermanshah, Iran (In Persian).
9. Fazlalipour, M., Rabiei, B., Samizadeh, H. and Rahimsouroush, H. (2007a). Use of coefficient path analysis for base and optimum selection indices in rice. Journal of Agricultural Science, 17: 97-112 (In Persian).
10. Fazlalipour, M., Rabiei, B., Samizadeh, H. and Rahimsouroush, H. (2007b). Use of coefficient selection indices in F3 rice population. Journal of Agricultural Science, 38: 385-397 (In Persian).
11. Golbashy, M., Ebrahimi, M., Khavari Khorasani, S. and Choukan, R. (2010). Evaluation of drought tolerance of some corn (Zea mays L.) hybrids in Iran. African Journal of Agricultural Research, 5(19): 2714-2719.
12. Golbashy, M. and Mostafavi, K. (2010) .Correlation and path analysis of grain yield and its components in maize under drought stress conditions. Journal of Crop Production Research, 2(4): 365-382 (In Persian).
13. Hallauer, A.R., Carena, M.J. and Miranda Filho, J.D. (2010). Quantitative genetics in maize breeding. New York. Iowa State University Press. [DOI:10.1007/978-1-4419-0766-0_12]
14. Hazel, L.N. (1943). The genetic basis for construction selection indexes. Genetics, 28(6): 476-490.
15. Khavari Khorasani, S., Mostafavi, KH., Zandipour, E. and Heidarian, A. (2011). Multivariate analysis of agronomic traits of new corn hybrids (Zea maize L.). International Journal of Agriculture Science, 1: 314- 322.
16. Khodarahmpour, Z. and Choukan, R. (2011). Study of morphological sources of grain yield in Corn hybrids (Zea mays L.) using multivariate analysis. Quarterly Journal of Plant Production Science (Journal of Agricultural Researches), 2(5): 43-53.
17. Kumar, B., Guleria, S.K., Khanorkar, S.M., Dubey, R.B., Patel, J., Kumar, V., Parihar, C.M., Jat, S.L., Singh, V., Yatish, K.R., Das, A., Sekhar, J.C., Bhati, P., Kaur, H., Kumar, M., Singh, A.K., Varghese, E. and Yadav, O.P. (2016). Selection indices to identify maize (Zea mays L.) hybrids adapted under drought-stress and drought-free conditions in a tropical climate. Crop and Pasture Science, 67(10): 1087-1095. [DOI:10.1071/CP16141]
18. Modarresi, M., Kheradnam, M. and Asad, M.T. (2004).Selection Indices as Indirect Selection in Corn Hybrids (Zea mays L.) for Increasing Grain Yield. Iranian Journal of Agriculture Science, 35(1): 115-127 (In Persian).
19. Mustafa, H.S.B., Farooq, J., Bibi, T. and Mahmood, T. (2015). Cluster and principle component analyses of maize accessions under normal and water stress conditions. Journal of Agricultural Sciences, Belgrade, 60: 33-48. [DOI:10.2298/JAS1501033M]
20. Nawor, A.A., Ibrahim, M.E. and Khalili, A.N.M. (1991). The efficiency of three conventional selection indices in corn. Annals of Agricultural Scienc, 29: 63-75.
21. Pakniyat, H., Saed-Moucheshi, A. and Haddadi, M.H. (2013). Modeling and determination of relationship between kernel yield and its related traits in maize inbred lines and their hybrids using multiple regression and path coefficient analysis. International Journal of Agriculture and Crop Sciences, 5: 522-530.
22. Poormousavi, S.M. Galavi, M., Daneshiyan, J., Ghanbari, N., Basirani, N. and Jonoobi, P. (2009). Effect of Animal Manure Application on Quantitative and Qualitative Yield of Soybean in Drought Stress Conditions. Iranian Journal of Field Crop Science, 40(1): 133-145 (In Persian).
23. Rabiee, B., Valizadeh, M., Ghareyazie, B. and Moghaddam, M. (2004). Evaluation of selection indices for improving rice grain shape. Field Crops Research, 89(2): 359-367. [DOI:10.1016/j.fcr.2004.02.016]
24. Rezaee, A.M. (1994). Selection indices in Plant Breeding. Proceeding of the third international agronomy plant breeding congress, Tabriz, Iran. p105-134.
25. Shaw. R.H. (1988). Climate requirement. Corn and corn improvement, Agronomy Monograph. Alliance of Crop, Soil, and Environmental Science Societies, 18: 609-638.
26. Smith, O.S., Hallauer, A.R. and Russell, WA. (1981).Use of index selection in recurrent selection programs in maize. Euphytica, 30(3): 611-618. [DOI:10.1007/BF00038788]
27. Smith, HF. (1936). A discriminant function for plant selection. Annals of Eugenics, 7(3): 240-250. [DOI:10.1111/j.1469-1809.1936.tb02143.x]
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Khavari Khorasani S, Mahdi Poor A. Genetic improvement of Grain Yield by Determination of Selection Index in Single Cross Hybrids of Maize (Zea mays L.). pgr. 2018; 5 (1) :1-18
URL: http://pgr.lu.ac.ir/article-1-119-fa.html

خاوری خراسانی سعید، مهدی پور عبدالناصر. ارزیابی شاخص‌های انتخاب برای بهبود ژنتیکی عملکرد دانه هیبریدهای سینگل‌کراس ذرت دانه‌ای (Zea mays L.) در شرایط آبیاری مطلوب و تنش آبی. پژوهش های ژنتیک گیاهی. 1397; 5 (1) :18-1

URL: http://pgr.lu.ac.ir/article-1-119-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 5، شماره 1 - ( 1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها
پژوهش های ژنتیک گیاهی Plant Genetic Researches
Persian site map - English site map - Created in 0.15 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4447